Vlucht naar Libanon – roman

Regelmatig is er iets bijzonders als Esther mij opbelt: ik was met vakantie aan de Tsjechische grens toen ze me belde dat ze mijn paspoortnummer moest hebben, omdat we aansluitend aan mijn vakantie naar de Turks-Syrische grens zouden vliegen om daar (voor de eerste keer) ‘Jamil & Jamila’ aan de Syrische vluchtelingenkinderen uit te delen. Ik was druk aan het vertalen toen ze belde dat ze een grote doos vol ‘Beessies’ had ontvangen voor de boekpresentatie van ‘Anna, waar blijf je?’ en ik had zangles (van de vader van bovengenoemde Anna) toen ze belde dat we naar Libanon zouden afreizen.

Libanon heeft diepe indruk gemaakt. Eerst een bezoek aan Beiroet, een stad waar je niet om de burgeroorlog heen kunt … de burgeroorlog die  volgens mijn herinneringen altijd op het journaal was in mijn kindertijd. Daarna een bezoek aan de Nederlandse ambassade en vervolgens reden we via de Beirut-Damascus Highway de Mount Libanon over. Rechts de borden naar Syrië. Wij gingen rechtdoor en zagen aan de Libanese kant van de bergketen kamp na kamp. Allemaal vol vluchtelingen. Wonend in tenten die vaak uit niet meer dan lappen bestonden.

Libanon     Libanon II

Het leek wel of de kinderen merkten dat er iets ‘anders dan anders’ stond te gebeuren als de auto geparkeerd was, want ze stroomden vaak naar ons toe. Ik heb me elke keer weer afgevraagd waar ze allemaal vandaan kwamen. We deelden de boeken ‘Jamil & Jamila’ uit, gaven high-fives, tekenden hartjes op handen en hoorden talloze malen: ‘Miss, my name is …’

Terug in het vliegtuig naar Istanbul bedachten we om een roman te schrijven over deze indrukwekkende dagen: een compleet fictief verhaal inclusief humor, intriges en liefde, afspelend in en om de Libanese vluchtelingenkampen. Met het zand van de kampen nog aan onze bergschoenen creëerden we de op luxe ingestelde Sylvie en haar idealistische zus Rosa. We bedachten wat hoofdlijnen en eenmaal weer gewend thuis – dat duurde dit keer wel even – begonnen we te schrijven.

Maar John Lennon zei het al: “Life is what happens to you, while you’re busy making other plans.”  Onze roman bleef noodgedwongen steken toen we al over de helft waren. Afgelopen herfst boekten we daarom maar weer een huisje om te schrijven en op 14 april is het zover: Vlucht naar Libanon wordt gepresenteerd op het jaarlijkse boekenfeest van Droomvallei Uitgeverij!

Proefdruk I    aankondiging VnL

48 uur Lesbos

‘Dag in, dag uit’ was klaar! Joepie, het prentenboek voor de kleintjes op Kara Tepe. Dankzij de noeste arbeid van de vrijwillige vertalers hadden we acht talen: Nederlands, Grieks, Duits en Engels zat in één band en wij dachten Farsi, Arabisch, Kurmanci en Frans ook in één band te doen en die boeken mee te nemen. Totdat Esther me belde. Dat we even waren vergeten dat Farsi en Arabisch ‘andersom’ leest, dus dat we die laatste vier talen niet in één band konden laten drukken. Droomvallei Uitgeverij maakte er dus twee verschillende van.

Op donderdag 19 oktober was het zover. Esther kwam de hal van Schiphol in met 21 kilo boeken! We landden in het begin van de avond op Lesbos en gingen meteen door naar Nikos en Katerina. Wat een geweldige mensen zijn dat toch! Leandra was daar al, zij was ’s ochtend vanuit Thessaloniki komen vliegen. We zagen het magazijn met winterkleren en aten met vluchtelingen uit Moria aan tafel.

20171020_094609  20171020_094542

De volgende ochtend werden we op Kara Tepe verwacht. Dit keer hoefden we de boeken niet mee te dragen in kratten, maar was er een heuse bolderkar. We zijn met Roos van Because we Carry bij alle isoboxen waar kinderen t/m 7 jaar woonden langs geweest en hebben ze een boekje gegeven.

20171023_211233              20171020_103059

Ook overhandigden we de boekjes aan Stavros Mirogiannis. Hij kreeg ook de door Leandra in het Grieks vertaalde ‘Rezi’ die ik hem in juli al had beloofd – toen bestond het boekje alleen nog maar in het Kurmanci.

Zaterdagochtend vlogen we weer naar Nederland. Het was een constructief en goed bliksembezoek!

Ps: Esther heeft uitgerekend dat we sinds onze eerste reis eind 2014 al zo’n 2500 boekjes hebben uitgedeeld. Dank aan de sponsors, dank aan Droomvallei Uitgeverij, dank aan alle vertalers en de illustratoren!

 

20171020_114903

Hoera! Wij worden papa!!! in Antwerpen

Op 4 augustus was ik aanwezig in de prachtige boekhandel ‘De kartonnen dozen’ in Antwerpen.  Jeroen Vermeiren van Rainbow Solutions lanceerde daar zijn workshops voor kinderen; workshops over homoseksualiteit waarbij hij gebruik maakt van mijn prentenboek ‘Hoera! Wij worden papa!!!’ (Uitgeverij EigenZinnig).

De prachtige prenten van Ellen Wennink hingen uitvergroot in de winkel en we konden de opzet van de zorgvuldig opgezette workshops inzien.

Vlaams volksvertegenwoordiger en deelstaat senator Ann Brusseel hield een mooie toespraak en ook ikzelf vertelde over het ontstaan van mijn boek: over de impact die het heeft op een gezin als één van de ouders ‘uit de kast komt’. Hoe ging ik daarmee om als andere ouder? Wat kwam er allemaal op me af aan emoties? Hoe werkt dat door? Het werd een persoonlijk toespraakje en het deed me goed dat direct na afloop een heer uit het publiek me bedankte met de woorden: “Mevrouw, u spreekt en schrijft uit uw hart”.

 

 

Naar Griekenland – II

Het ontstaan van Dawar

Gisteren blogde ik over bescheiden wensen die door blijven groeien. Op die manier is ook mijn nieuwe boek “Dawar” ontstaan. In Griekenland zijn er namelijk heel veel vluchtelingen die Farsi spreken. Deze vluchtelingen zitten vaak samen met Syrische vluchtelingen in opvangtehuizen of kampen. Nou kun je natuurlijk niet een Syrische vluchteling een Arabische “Jamil & Jamila” geven en een Afghaanse of Iraanse vluchteling niets.
Dat zou dus betekenen dat er heel veel tehuizen zouden afvallen. Dat we met lege handen zouden komen op plaatsen waar alleen Afghaanse/Iraanse vluchtelingen wonen. Dat wilde ik niet.
Mijn eerste idee was dat ik een kort verhaal zou proberen te schrijven. Ik dook in de achtergronden van deze vluchtelingengroep en werd geraakt. Diep geraakt.
Zou dit verhaal misschien toch een boek kunnen worden? In zo’n korte tijd? Een geïllustreerd, in het Farsi vertaald boek? Het leek me onwaarschijnlijk. Maar ik wilde zo graag. Ik dacht aan een motto van Pippi Langkous en stortte me erin.Plaatje-pippi-langkous

Waarheidsgetrouw

Natuurlijk had ik het alleen nooit gered. Bruno Tersago was een grote hulp. Ik kon allerlei praktische zaken aan hem vragen (Van: “Hoe zit het met vakken en schooltijden op Griekse basisscholen?” tot “Vertel eens iets meer over Malakasa dan ik in de media kan vinden.”) Dankzij deze informatie kon ik een verhaal schrijven dat overeenkomt met de feiten.

En nu?

Na schrijven, schrappen, wakker liggen en lange wandelingen om mijn hoofd leeg te maken, nadat Ellen Singer en Leandra Zoulfoukaridis de beginhoofdstukken hadden gelezen en enthousiast waren, begon ik erin te geloven: het zou een heus boekje gaan worden.
En daarmee kwamen de volgende stappen: Hoe kwamen we aan een illustrator? En aan een vertaler? De tijd ging namelijk echt dringen.

Illustrator Gerda Wierda, tevens juf in een nieuwkomersklas op een basisschool, nam de uitdaging op zich en maakte prachtige tekeningen voor “Dawar”. mailenDe Griekse Katerina en de Nederlandse Storm zijn met elkaar aan het mailen.

Het vinden van een vertaler op zo’n korte termijn bleek zeer moeilijk, maar gelukkig vond ik Farangis Dawoody bereid om náást haar werk deze klus op zich te nemen. Ondertussen deed Leandra – even tussen alles wat ze voor de reis regelt door – de eindredactie van de Nederlandse “Dawar”.
Volgens mij hebben we allemaal slapeloze nachten gehad. Zeker arme Ellen die de DTP op zich had genomen …
Maar “Dawar” is geboren en ik ben er dolblij mee.

Op deze plaats nogmaals: iedereen, ook degenen die spontaan t.b.v. de drukkosten hebben gedoneerd, heel hartelijk dank!

We gaan vele kinderen gelukkig maken.

Laat je raken!

Ik ben nooit het type geweest dat vroeger dagboeken of verhalen schreef en had al helemaal niet de wens om schrijfster te worden.
In 2008 ben ik in een dichtersgroepje gerold. In het begin was het ‘leuk’, later merkte ik dat ik op deze manier bepaalde zaken van me af kon schrijven. In een heftige periode van mijn leven was het dus logisch om daarover te gaan dichten. In dezelfde tijd heb ik mijn eerste kinderboek geschreven. Het boek gaat niet over mij, maar ik herken er gebeurtenissen in, emoties.
Door te schrijven krijg ik grip op dingen die in mij en om me heen gebeuren.

Schrijf over wat je kent
Een van mijn lievelingsauteurs is Erich Kästner. In zijn beroemde kinderboek ‘Emil und die Detektive’ vertelt hij dat hij over ‘iets onbekends’ wilde schrijven, maar daarin vastliep. Een nuchter iemand zei hem toen dat je ‘alleen maar kan schrijven over zaken die je goed kent.’
Dat klopt natuurlijk niet, want dan zou er geen fantasy of SF bestaan, maar ik kan me hier wel in vinden. In al mijn kinderboeken, verhalen en gedichten zie ik stukjes uit mijn eigen leven terug. Soms verstopt, soms duidelijker.

Waarover zal ik schrijven?
Ik hoef geen onderwerpen te zoeken. Hoe zweverig het ook klinkt, het lijkt of zij naar mij toe komen. Ze kruipen onder mijn huid en ik ‘moet’ er wat mee. Het hoeven ook niet per se mijn eigen belevenissen te zijn als het me maar wat doet.

Laat je raken!
Zo begon ik een paar jaar geleden te vertalen voor kinderen die slachtoffers zijn van de Syrische burgeroorlog. Wat begon als vertalen, eindigde met het schrijven van de kinderboekenreeks ‘Jamil & Jamila’. Na het schrijven van deel 1 zijn we aan de Syrische grens geweest waar we de boeken aan Syrische vluchtelingen hebben uitgedeeld.
Ook al dacht ik dat ik heel goed wist waarover ik schreef – naast het vertalen had ik veel research gedaan – toch merk ik aan deel 2 dat ik er toen écht geweest was. Dat ik de angst, het gevaar heb meegemaakt en gevoeld. En beter kan weergeven.

Afgelopen zomer was ik in Berlijn voor gesprekken met een journalist die is opgegroeid in de Gazastrook. Ook dáár leven kinderen in oorlogsomstandigheden. Hij vroeg of ik kinderverhalen wil schrijven voor zijn kleuterscholenproject.
En ik? Ik laat me weer raken. Ik wil kinderen die hulp nodig hebben en die op mijn weg komen helpen en dat kan ik door te schrijven. Niet over ze, maar voor ze.

berlin-majed  Overleg in Berlijn over de kleuterverhalen